Liên kết chuỗi đang trở thành hướng đi trọng tâm giúp ngành chăn nuôi Thái Nguyên chuyển từ tăng trưởng theo sản lượng sang nâng cao giá trị gia tăng, kiểm soát dịch bệnh và phát triển bền vững. Trong bối cảnh yêu cầu về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và ổn định đầu ra ngày càng cao, mô hình liên kết giữa doanh nghiệp – hợp tác xã – hộ chăn nuôi được xem là giải pháp giúp ngành chăn nuôi địa phương nâng cao năng lực cạnh tranh trong dài hạn.
Những năm gần đây, chăn nuôi tiếp tục duy trì vai trò quan trọng trong cơ cấu nông nghiệp của Thái Nguyên. Tuy nhiên, thay đổi lớn nhất không nằm ở tốc độ tăng đàn mà ở phương thức tổ chức sản xuất.
Thay vì phát triển riêng lẻ như trước đây, nhiều hộ dân và trang trại đã bắt đầu tham gia các chuỗi liên kết với doanh nghiệp và hợp tác xã, hình thành mô hình sản xuất có kiểm soát từ con giống, thức ăn, quy trình chăm sóc đến tiêu thụ sản phẩm.
Theo số liệu địa phương, hiện các chuỗi liên kết đã đóng góp hơn 60% tổng giá trị sản xuất ngành chăn nuôi của tỉnh. Điều này cho thấy phần lớn giá trị tạo ra không còn đến từ hoạt động chăn nuôi đơn thuần mà từ khả năng tổ chức sản xuất đồng bộ, kiểm soát chất lượng và kết nối thị trường.
Tuy nhiên, dư địa phát triển vẫn còn lớn. Toàn tỉnh hiện mới xây dựng được hơn 20 chuỗi liên kết chăn nuôi, con số này còn khá khiêm tốn nếu so với quy mô sản xuất thực tế trên địa bàn.
Hiện trạng ngành chăn nuôi Thái Nguyên cho thấy nền tảng để mở rộng chuỗi liên kết đã tương đối rõ nét:
Về hạ tầng sản xuất:
Những con số này cho thấy hệ thống sản xuất của Thái Nguyên vẫn còn phân tán tương đối lớn khi gần một nửa số trang trại đang ở quy mô nhỏ. Đây cũng là lý do việc mở rộng chuỗi liên kết được xem là bước chuyển cần thiết để nâng cao hiệu quả sản xuất.
Một trong những lợi ích lớn nhất của chăn nuôi theo chuỗi là khả năng kiểm soát rủi ro.
Trong mô hình liên kết, doanh nghiệp thường cung cấp con giống, hướng dẫn quy trình kỹ thuật, kiểm soát chất lượng thức ăn và tổ chức tiêu thụ. Nhờ đó, người chăn nuôi giảm phụ thuộc vào thương lái và hạn chế biến động giá.
Ở góc độ thú y, chuỗi liên kết còn giúp chuẩn hóa các biện pháp:
Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh nhiều bệnh truyền nhiễm như dịch tả lợn châu Phi, lở mồm long móng hay các bệnh trên gia cầm vẫn tiềm ẩn nguy cơ tái phát.
Thực tế cho thấy khu vực chăn nuôi nhỏ lẻ thường có mức độ rủi ro cao hơn do khó đồng bộ về vệ sinh thú y, kiểm soát vận chuyển và xử lý môi trường.
Dù xu hướng đã rõ ràng, việc mở rộng liên kết chuỗi vẫn gặp không ít khó khăn.
Để tham gia chuỗi, người chăn nuôi phải đầu tư đồng bộ:
Khoản đầu tư ban đầu tương đối lớn khiến nhiều hộ vẫn duy trì phương thức sản xuất truyền thống.
Ngoài ra, năng lực tiếp cận khoa học kỹ thuật giữa các khu vực còn chưa đồng đều, làm chậm quá trình chuyển đổi sang mô hình sản xuất hiện đại.
Để chăn nuôi theo chuỗi phát triển bền vững hơn, cần đồng thời thúc đẩy ba nhóm giải pháp:
Người dân chỉ chủ động tham gia khi thấy rõ hiệu quả về thu nhập, đầu ra ổn định và giảm rủi ro thị trường.
Đẩy mạnh cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã phát triển vùng nguyên liệu, cơ sở giết mổ và chế biến.
Tăng cường đào tạo, chuyển giao công nghệ, dự báo cung – cầu và xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc minh bạch.
Nếu mở rộng được quy mô liên kết trên nền tảng hơn 820 nghìn con lợn, 19 triệu con gia cầm và hơn 1.600 trang trại hiện có, Thái Nguyên sẽ có điều kiện chuyển dịch từ mô hình chăn nuôi dựa vào sản lượng sang nền chăn nuôi giá trị cao, an toàn và bền vững hơn trong giai đoạn tới.
(Nguồn: nongnghiepmoitruong)
Liên hệ 0909.315.719
